โลกในดวงตาของ Terry Richardson

หมายเหตุ: อยากจะเขียนถึงช่างภาพคนนี้ยาวๆ เยอะๆ กว่านี้ แต่ขออนุญาตบันทึกความคิดที่ผุดขึ้นมาทันทีเกี่ยวกับช่างภาพคนนี้ก่อน และหลังสอบและทำธุระเสร็จทั้งหมดแล้วอยากจะมาชี้ชัดอีกรอบนึง

วัตถุในโลกของ Terry Richardson ล้วนไม่มีมิติในตัวมันเอง ทุกอย่างดูเรียบแบนซึ่งเป็นผลจากการยิงแฟลชดิบๆ เข้าตรงๆ อย่างไม่ปรานี ฉากหลังเป็นแค่กำแพงห้องสีขาวที่รองรับเงาเข้มๆ จากวัตถุที่อยู่ตรงหน้า ขอบภาพก็มืดมนราวกับถ่ายด้วยกล้องกระดาษใช้แล้วทิ้ง เนื้อหาแห่งภาพถ่ายก็เต็มไปด้วยเรื่องบัดสีบัดเถลิงอย่างคนโด้ปยาจนอ้วกนองเต็มพื้น คนกอดรัดฟัดเหวี่ยง สิ่งเหล่านี้ประกอบกันกลายเป็นภาพที่ให้ความรู้สึกเหมือนกับภาพแอบถ่าย ไม่ได้จัดแสงตระเตรียมไว้ นางแบบนายแบบก็ไม่ได้ตั้งตัว แต่อย่าเผลอคิดเด็ดขาดว่านี่เป็นฝีมือของช่างภาพระดับธรรมดาๆ เพราะเขาคือผู้อยู่เบื้องหลัง Print Ad ของ Levi’s, Gucci, Miu Miu และสารพัดแบรนด์ ฝากฝีมือไว้กับ Vogue, GQ และนิตยสารชั้นนำมากรายนับไม่ถ้วน

แนวการถ่ายภาพของเขาได้รับอิทธิพลอย่างยิ่งจากกลุ่มการเคลื่อนไหว Snapshot Aesthetics ที่ผละออกไปจากการถ่ายภาพสวยๆ งามๆ ไปเป็นการถ่ายภาพของปรกติพื้นฐานประจำวัน กิจกรรมประจำวัน เรื่องธรรมดาที่ไม่น่าจะใส่ใจมาบันทึกความประทับใจเช่น คนตื่นนอน คนไปซื้อของ องค์ประกอบของภาพลักษณะนี้ก็จะหลุดจากกรอบภาพ ไม่สมดุลบ้าง เพื่อให้สมกับคำว่า Snapshot

ความประทับใจของผมเมื่อได้เห็นภาพถ่ายของช่างภาพคนนี้คือ การไม่เสแสร้งในรูปแบบ ข้าพเจ้าเคยได้ยินช่างภาพหลายคนพูดว่าการใช้ photoshop มาแต่งภาพทีหลังเป็นการทำให้ภาพไม่เสนอความจริง แต่ประเด็นที่คนพูดคนนั้นพลาดไปอย่างชัดเจนก็คือ ภาพ portrait ใน tradition ของช่างภาพไทย ไม่ได้เสนอความจริงตั้งแต่ต้นแล้ว นางแบบ (ส่วนใหญ่เป็นนางแบบมากกว่าจะเป็นนายแบบ) ในภาพจะถูกจัดท่าอย่างสวยงามขัดแย้งกับบุคคลิก แสงจะถูกจัดให้ส่องมาใบหน้าและสร้างเงาอ่อนๆ ในอีกฝั่งหนึ่ง พร้อมสร้างประกายที่ตาเพื่อแสดงถึงความมุ่งมั่น มีความหวัง ความสุข การถ่ายภาพคนที่มีความทุกข์เลยดูคล้ายกับว่าเป็นเรื่องต้องห้าม และยิ่งไม่ต้องพูดถึงการถ่ายภาพคนบ้าบอเพ้อเจ้อขาดสติซึ่งจะเห็นไม่บ่อยนัก แต่สิ่งที่ Terry Richardson นำเสนอนั้นมีความดิบ มีความจริง จนบางครั้งมันจริงจนน่าโมโห

หน้าที่ที่ยากยิ่งของ Terry Richardson คือการสื่อสารกับนาง/ยแบบให้เป็นตัวของตัวเอง ไม่ต้องเก็กกันแบบดาราทีวี ภาพยนตร์ เหมือนกับดอกไม้ที่แย้มบานออกมา ซึ่ง Richardson กล่าวว่าเป็นสภาวะที่มนุษย์ถูกปลดจากพันธนาการทั้งมวล การสื่อสารนี้เองก็ค่อนข้างเป็นงานยากสำหรับเขา เพราะในวัยรุ่นเขาเป็นคนที่ประสบปัญหาอย่างยิ่งในการสื่อสารกับคนทั่วไป

แต่ก็ยังมีผู้ปรามาสความสามารถทางด้านการถ่ายภาพของเขาว่ายังมีไม่ถึงขั้นที่จะได้รับการยกย่องกันถึงขนาดนี้ และยังปรามาสไปถึงเส้นทางการเข้าสู่อาชีพของเขาว่ามากันแบบสบายๆ พ่อเป็นช่างภาพ แม่เป็นแฟชั่นดีไซน์เนอร์ แม่พาไปหาช่างภาพชื่อดังให้ช่วยดันกันให้ แต่ข้าพเจ้าเห็นว่าถ้าใครที่ไม่เก่งจริง ดันอย่างไรมันก็ดันกันไม่ได้อยู่แล้ว เพราะท้ายที่สุดสาธารณชนจะไม่ยอมรับ ส่วนในเรื่องว่าถ่ายมั่วๆ องค์ประกอบมั่วๆ ไม่สมควรได้รับการยกย่องนั้น ข้าพเจ้าอยากนำเสนอว่าเราควรก้าวไปให้พ้นจากเรื่องของกฎเกณฑ์การถ่ายภาพปรกติ แล้วเข้าไปสู่การสื่อความ สัญลักษณ์ของภาพถ่ายซึ่งแท้ที่จริงแล้วการสื่อความต่างหากที่เป็นเป้าประสงค์ท้ายที่สุดของการถ่ายภาพ การทำให้ภาพล้นกรอบ เลยกรอบ หรือการถ่ายภาพสิ่งของปรกติๆ อย่างละมุด ลำไย ทั้งหมดนี้ ถ้ารองรับด้วยเป้าประสงค์แห่งการสื่อความอย่างใดอย่างหนึ่ง ก็ไม่ควรปฎิเสธงานชิ้นนั้นอย่างไม่เป็นธรรม ภาพเอียงแสงแรงๆ อาจบ่งชี้คอนเซปต์ของสายตาคนทั่วไป การไม่มีตัวตนที่ชัดเจนในสังคม การขาดความเคารพในสังคม ฯลฯ ก็เป็นได้ การทำภาพเบลอๆ อาจหมายถึงความเป็นชายขอบ การไม่สำคัญ การถูกละเลย ก็เป็นไปได้ ภาพคือรูปสัญญะที่มีความซับซ้อนมากกว่าการมานั่งพิจารณาว่าภาพไหนถ่ายตรง ไม่ตรง ฯลฯ

อย่างไรก็ดี แม้จะเขียนกันถึงขนาดนี้แล้ว มันก็ยังไม่อาจทำให้คนที่อ่านบทความนี้เสร็จแล้วทุกคนไปหาดูผลงานของ Terry Richardson อยู่ดี ข้าพเจ้าจึงขอเอาผลงานของเขาที่ข้าพเจ้าชอบมาปะไว้ที่นี่

amywinehouse_trichardson

อันนี้เป็น Amy Winehouse ดูแล้วคงไม่ต้องตระเตรียมอะไรมาก เพราะเธอดิบตลอดเวลาอยู่แล้ว ชอบภาพนี้ที่ความคลุมเครือว่าถือไก่ไว้ทำไม แล้วเกี่ยวกับท่าทางเพี้ยนๆ ของเธออย่างไร แต่ดูแล้วหน้าตาของทั้ง Amy และไก่ ก็ดูยุ่งๆ เหมือนกันดี

prestonbeer_trichardson

ชอบที่ประกายละอองเบียร์ และที่พลาดไม่ได้คือเงาเข้มที่สาดไปที่กำแพงสีขาว คนอ้วนที่เมาได้ที่กับเบียร์มาประกอบกันยังบ่งบอกถึงวัฒนธรรมการบริโภคอันเป็นเอกลักษณ์ของชาวอเมริกันส่วนหนึ่งอีกด้วย

brazil15_trichardson

ชอบภาพนี้ เพราะคิดว่าคนอื่นคงไม่ชอบ แต่ที่เหนืออื่นใดคือ ภาพนี้มันบ่งบอกถึงบุคคลิกของ Richardson เองว่าเป็นคนที่สนใจในสิ่งที่คนอื่นละเลย อย่างภาพนี้ที่เป็นภาพถ่ายเมื่อไปเที่ยว Brazil เขาสนใจสินค้าที่คนเหล่านี้ซื้อใช้กัน ซึ่งของใช้ใกล้ตัวเหล่านี้ย่อมบ่งชี้ถึงประสบการณ์ของคนท้องถิ่นนั้นๆ ได้ดี ภาพนี้ยังตีความได้ว่าชีวิตในบราซิลดำเนินไปอย่างง่าย ไม่ใช้ของมากมาย ใช้แต่ของที่อยู่ในถุุงที่ถือได้เพียงกำมือเดียว

gang_trichardson

ภาพนี้ดูเหมือนไม่มีอะไร แต่ขอให้สังเกตเงาที่รายล้อมศีรษะลูกนี้ effect นี้อาจทำได้เพียงไม่กี่วินาทีผ่านคำสั่ง Glow ใน Photoshop แต่เชื่อว่านี่ไม่ใช่ photoshop แต่เกิดจากการจัดแสง 3 จุด สาดคนละทิศทางแต่องศาเดียวกัน แล้วปิดท้ายด้วยการสาดแฟลชไปตรงๆ หรือไม่เช่นนั้นก็อาจจะเกิดจาการใช้แฟลชแรง สาดไปที่ศูนย์กลางกระหม่อมพอดีจึงเกิดเงาล้อมศีรษะในลักษณะนั้นได้ นอกเหนือจากในแง่เทคนิก การที่บนศีรษะมีรอยสักพระแม่อยู่ การสร้างเงาล้อมรอบยังสื่อถึงความศักดิ์สิทธิ์ ความน่าเลื่อมใสได้ด้วย

n15_trichardson

ขอประทานโทษที่ภาพนี้สร้างความไม่พอใจให้ใคร แต่ภาพนี้ยืนยันได้ดีว่า Richardson เป็นช่างภาพที่สนใจการบันทึกสภาวะที่แท้จริงเป็นสัจจธรรมของมนุษย์อย่างแท้จริง ภาพนี้ถ่ายด้วยมุมต่ำ ยังแสดงความหมายถึงความหดหู่ เศร้าหมอง ซึ่งจงใจให้ขัดแย้งกับนางแบบในภาพที่กำลังอารมณ์ดี ทันสมัย ไม่ยี่หระต่อวัยที่ล่วงเลย ภาพทั้งหมดจึงสื่อถึงความพยายามต่อต้านสังขารของมนุษย์ที่ท้ายที่สุดต้องล้มเหลวอย่างน่าเศร้า

obama_trichardson

เลือกภาพนี้ เพราะมันแสดงว่าเขาดังจริง เก่งจริง ไม่งั้นไม่มีภาพนี้แน่นอน

ดูผลงานเพิ่มเติมที่ [http://www.terryrichardson.com/]
บทสัมภาษณ์การทำงาน [http://www.youtube.com/watch?v=fAPKSZwncDE]


One Comment on “โลกในดวงตาของ Terry Richardson”

  1. medkung พูดว่า:

    พึ่งรู้ว่าเค้าเป็นคนถ่ายปกอัลบั้ม Futuresex/Lovesound ให้ Justin Timberlake ด้วย

    ปล. งาน Landscapr ของ Terry นี่แปลกตาดีแฮะ


ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s